साझा लेखनका लागि 'दुबो' फन्‍ट प्रस्‍ताव

साझा लेखनका लागि 'दुबो' फन्‍ट प्रस्‍ताव नेपालका भाषाको साझा लेखन पद्धतिको विकास अध्ययन कार्यदलले तयार पारेको प्रतिवेदन नेपाल प्रज्ञा-प्रतिष्‍ठानका कुलपति भूपाल राईलाई हस्‍तान्‍तरण गर्दै।

२८ फागुन २०८१

नेपाल प्रज्ञा-प्रतिष्‍ठानको पहलमा नेपालमा बोलिने सब‌ै १ सय २५ भाषामा साझा लेखन पद्धतिका लागि नयाँ फन्ट ल्याइएको छ।

प्रज्ञा-प्रतिष्‍ठानले गठन गरेको अध्ययन कार्यदलको प्रतिवेदनका आधारमा कलाकार रमेश पौडेलले 'दुबो' नामक फन्टको डिजाइन गरेका हुन्‌। प्रज्ञा-प्रतिष्‍ठान, नेपालका भाषाको साझा लेखन पद्धतिको विकास अध्ययन कार्यदल र आवरण प्रकाशनबीच ३ महिनाअघि भएको सम्झौताअनुसार उक्त फन्टको डिजाइन गरिएको हो। त्यसैअनुसार कलाकार पौडेलले सो फन्ट मंगलबार हस्तान्तरण गरेका हुन्‌।

प्रतिष्‍ठानको देवकोटा सभाकक्षमा प्रस्तावित फन्टका विषयमा भाषाविद्‌बीच फन्टको प्रस्तुतीकरणबारे छलफल भएको हो। भाषाविद्‌ प्रा.डा. माधवप्रसाद पोखरेलले प्रस्तावित 'दूबो' फन्टले नेपालमा बोलिने धेरै भाषाहरूको लिपि नभएकाले लेखन पद्धतिमा देखिएको समस्या समाधान हुने बताएका छन्‌। प्रतिष्‍ठानका कुलपति भूपाल राईले यो कार्य प्रतिष्‍ठानकै दायित्व भएकाले विज्ञ कार्यदलको सहयोगमा नयाँ फन्टको सिर्जना गरिएको बताए। प्रतिष्‍ठानका सदस्य सचिव डा. धनप्रसाद सुवेदीले मेहनतका साथ प्रतिवेदन तयार पार्ने कार्यदल र 'दुबो' फन्ट डिजाइन गर्ने पौडेललाई धन्यवाद दिए।

भाषा आयोगका अध्यक्ष डा. गोपाल ठाकुरले प्रस्तावित फन्टले नेपालमा बोलिने सबै भाषाको लेखनमा एकरूपता आउने बताए। कार्यदलका संयोजक डा. अमृत योञ्‍जन तामाङले प्रस्तावित फन्टले नेपालका भाषाहरूको लेखनमा सहजता आउने बताए। कार्यदलका सदस्य प्रा. भीमनारायण रेग्मीले प्रस्तावित फन्टको विशेषताका बारेमा जानकारी दिए। फन्ट सिर्जना गर्ने आवरण प्रकाशनका प्रबन्ध निर्देशक रमेश पौडेलले २ सय २४ क्यारेक्टर रहेको 'दुबो' फन्ट देवनागरी र युनिकोडभन्दा फरक ले-आउट भए पनि प्रयोगमा ल्याउन सजिलो रहेको बताए। प्रा. राम लोहनी, डा. कृष्‍णप्रसाद चालिसे, डा. कर्णाखर खतिवडा, दिलेन्द्र सुब्बा, डा. सूर्यप्रसाद यादव, राजनलाल जोशीले प्रस्तावित फन्टका विषयमा जिज्ञासासहित टिप्पणी गरे।

कार्यदलको संयोजकमा डा. अमृत योञ्‍जन तामाङ, सह-संयोजकमा प्राज्ञसभा सदस्य डा. विष्णुकुमार सिङ्जाली, सदस्यहरूमा प्रज्ञा-प्रतिष्‍ठानका प्राज्ञ परिषद्‌ सदस्यद्वय त्रैलोक्यमान बनेपाली र हंसवती कुर्मी, प्राज्ञसभा सदस्य डा. तारामणि राई, प्रा. भीमनारायण रेग्मी र अम्बरजङ लिम्बू रहेका छन्‌। कार्यदलले तयार पारेको प्रतिवेदन २ सय ४६ पृष्‍ठको रहेको छ।

२ सय २४ क्यारेक्टरको 'दुबो' फन्ट